Hoe groot is de schuldenproblematiek in nederland

Diverse onderzoeken geven verschillende cijfers over de omvang van de Nederlandse schuldenproblematiek. Voor het gevoel laten alle cijfers in ieder geval een te rooskleurig beeld zien. Hoog tijd dus voor een degelijk onderzoek.

Volgens de Groep Gerechtsdeurwaarders Nederland (GGN) heeft twee procent van de Nederlandse huishoudens ernstige betaalproblemen. Dit zijn 140.000 gezinnen. De Nederlandse Vereniging van Handelsinformatiebureaus (NVH) zegt dat twee tot vier procent van de Nederlandse huishoudens problematische schulden heeft. Dus maximaal 280.000 gezinnen.

Het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft in 2006 het IVA het onderzoeksbureau van de Universiteit van Tilburg opdracht gegeven te onderzoeken hoeveel huishoudens in Nederland daadwerkelijk problematische schulden hebben. Ondanks hulp van onder andere de NVVK is het onderzoek mislukt. Uiteindelijk heeft het IVA alleen gepubliceerd dat minimaal 101.000 en maximaal 158.000 huishoudens risicovolle schulden hebben.

(Markt)partijen gebruiken de cijfers uit het IVA-onderzoek graag en gretig om het probleem te minimaliseren. Dat baart mij zorgen omdat mijn gevoel zegt dat het aantal gezinnen met problematische schulden veel groter is dan een paar honderd duizend. We moeten het probleem in perspectief zien maar ons wel realiseren dat elk huishouden met financile problemen er n teveel is. Mijn gevoel wordt bevestigd door een ander recent onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) waaruit blijkt dat bijna 250.000 Nederlanders geen zorgverzekering hebben. En een even grote groep is wel verzekerd, maar betaalt zijn premie niet. Dit betekent dat een half miljoen Nederlanders geen zorgverzekering heeft en dat lijkt mij al behoorlijk problematisch.

Het onderzoek van de IVA heeft voornamelijk gebruik gemaakt van panels en enqutes, met standaard vragen. Alleen praat niemand graag over geld en schulden. Op een eerste vraag heeft u schulden komt dan meestal een sociaal wenselijk antwoord; nee. En bij een nee wordt gestopt met doorvragen. Daarnaast weten veel mensen eigenlijk niet wat schulden zijn. Zij denken dat een roodstand op de bankrekening, een afbetaling bij een postorderbedrijf of het constant te laat betalen van huur en energie normaal is. Ook zij reageren ontkennend op de vraag of zij schulden hebben, waarna het doorvragen stopt.

Om nu echt de grootte van de Nederlandse schuldenproblematiek in kaart te brengen is dus ander onderzoek nodig. Minimaal driehonderd willekeurig gekozen gezinnen zullen uitgebreid en persoonlijk genterviewd moeten worden over hun financile situatie. Daarbij moet er net zolang doorgevraagd worden tot alle financin en schulden boven water zijn. Deze interviews en het verwerken van de gegevens in een rapport kosten minimaal n manjaar tijd. Welke wetenschapper pakt deze handschoen op en maakt een degelijk en wetenschappelijk verhaal, waarin duidelijk wordt hoeveel gezinnen daadwerkelijk schulden hebben en waardoor tot een goede aanpak van het probleem kan worden gekomen?

Ger Jaarsma, voorzitter Nederlandse Vereniging voor VolksKrediet en directeur GKB Friesland

Bron: Overgeld.nl 16 mei 2007