Diep geraakt door discussie bommen

ZEIST - Vorige maand ontstond commotie omdat de grote pensioenfondsen investeren in clusterbommen en landmijnen.

Hoe heeft u, als verantwoordelijke voor het investeringsbeleid van PGGM, deze kritiek persoonlijk ervaren?

Else Bos: ,,Het heeft me geraakt. We kregen heel veel en erg intense reacties, vol boosheid en ongeloof. Onze klanten hebben het beeld dat wij niet in wapens beleggen. Ze zeiden: Ik wil niet dat jullie dat doen met mijn geld. Dat heeft grote indruk op me gemaakt. We weten dat duurzaam ondernemen voor onze klanten belangrijk is.

We zijn er al twintig jaar mee bezig. Werknemers in zorg en welzijn voelen zich verbonden met menselijk leed en deze discussie over clusterbommen raakt de sector diep. Als hoofd beleggen zoek ik heel bewust een evenwicht tussen goede, betaalbare pensioenpremies en duurzaam beleggen. Dat vereist voortdurende ethische keuzes.

PGGM moet het pensioengeld van zijn klanten veilig beheren, zorgen dat het totale vermogen groeit, maar op een duurzame manier. Hoe werkt dat in de praktijk?

,,Stap 1: We starten een beleggingsportefeuille met duizenden ondernemingen. Stap 2 is het definiren wat volgens onze normen echt niet kanen die bedrijven uitsluiten. Die criteria zijn hard. Zo investeren we sinds 1985 niet in bedrijven die in hun omzet voor meer dan vijftig procent afhankelijk zijn van wapenproductie of wapenhandel. We beoordelen ook het naleven van mensenrechten, vakbondsrechten, arbeidsomstandigheden en hebben een lijst opgesteld van kwesties die we het belangrijkst vinden. De screening van de bedrijven besteden we uit aan gespecialiseerde bureaus.

Stap 3: met een aantal bedrijven waarin we investeren, in 2006 waren dat er 334, voeren we een dialoog over hun beleid, omdat dat niet aan onze normen voldoet. Dat middel is in feite veel krachtiger. Samen met anderen oefenen we druk uit en zo kunnen we dingen veranderen. Een voorbeeld is Walmart: dat bedrijf is aangesproken op kinderarbeid. We controleren vervolgens of er ook daadwerkelijk iets verbetert.

Waarom heeft PGGM bedrijven in landmijnen en clusterbommen pas in de ban gedaan na een tv-uitzending en klachten van leden? Vond PGGM dat het wel ok was?

,,Nee, maar in de praktijk kunnen er altijd nieuwe kwesties opduiken: we weten niet wat we niet weten. Bedrijven zijn vaak ondoorzichtige ketens van dochterbedrijven. En we hebben geen honderd mensen in dienst die voortdurend onderzoek doen. Het is jammer dat die uitzending van Zembla niet een paar maanden later kwam. We zijn sinds vorig jaar bezig met het aanscherpen en verbreden van ons beleid in duurzaam beleggen.

Eigenlijk zijn we heel trots op onze criteria. We weten waar we staan en hoe we verder moeten. We hadden zelf het initiatief genomen deze bedrijven uit te sluiten. In Zembla kwam er een clusterbommenbedrijf uit, waarin we ruim twee miljoen euro hadden genvesteerd. Uit ons eigen onderzoek doken er nog een paar op. In totaal ging het om investeringen van enkele tientallen miljoenen. Die aandelen zijn inmiddels verkocht.

U bent van plan meer contact met klanten te hebben over uw beleggingsbeleid. Hoeveel hebben zij te zeggen?

,,We willen open en transparant zijn over ons beleggingsbeleid en willen de dialoog met onze klanten uitbreiden. Via de media en onze eigen media. Voorts zullen we onze klanten opzoeken en presentaties geven. We hebben echt wel wat geleerd van de afgelopen weken.

We hebben onvoldoende uitgelegd dat we voortdurend ethische keuzes maken. Klanten hebben indirect invloed via tevredenheidonderzoeken. En rechtstreeks via de sociale partners: die praten mee over het beleid.

Bron: Algemeen Dagblad 10 april 2007