Kabinet vermijd oude fouten

AMSTERDAM - Nout Wellink, de president van De Nederlandsche Bank (DNB) wijst het kabinet op de noodzaak de huidige gunstige economische periode goed te gebruiken. Wanneer dat niet gebeurt, kunnen de gevolgen pijnlijk zijn, aldus Wellink tijdens de presentatie van het DNB-jaarverslag.

De bankpresident verwijst naar de vorige periode van hoogconjunctuur, eind jaren negentig. Toen gaf het tweede paarse kabinet miljarden euros aan financile meevallers uit, en verzuimde het voldoende geld opzij te zetten voor slechtere tijden. Daar heeft de samenleving een hoge prijs voor betaald, aldus Wellink. Miljardenbezuinigingen onder de kabinetten-Balkenende waren hiervan het gevolg. Volgens Wellink bestaat opnieuw het gevaar dat een kabinet een periode van hoogconjunctuur niet goed benut. Hij vindt dat het vierde kabinet-Balkenende onvoldoende ambitieus is met de begroting. Aan het eind van dit kabinet zal de begroting niet vergrijzingsbestendig zijn met een gepland overschot van 1 procent, aldus de bankpresident. Ook betreurt hij dat het kabinet niet langer uitgaat van voorzichtige ramingen, maar realistische voorspellingen als uitgangspunt neemt.Met de Nederlandse economie gaat het erg goed, stelt Wellink. Het gevaar bestaat zelfs dat de economie oververhit raakt en de prijzen zullen stijgen, zoals dat eind jaren negentig het geval was. Het kabinet moet hierbij oppassen dat het de oververhitting niet nog meer aanblaast of, in jargon, een pro-cyclisch beleid voert. Voor de economie ziet de bankpresident nog meer gevaren. Zo hebben de internationale centrale banken onvoldoende grip op de vele hedgefondsen en durfkapitalisten die zich meer en meer roeren: De onstuimige opkomst van nieuwe spelers als hedgefondsen en private-equityfondsen maken de financile markten efficinter. Toch zijn er ook minder positieve ontwikkelingen. Hij doelt op het feit dat deze fondsen ondoorzichtig opereren. De toezichthouders hebben geen zicht op hun beleggingen en hoe riskant die zijn. Ook is niet duidelijk wie de klos is als het misgaat en er grote verliezen worden geleden. Het gevaar bestaat dat risicos door de strot worden geduwd van de minder begaafden op de financile markten, stelt Wellink. Volgens hem is er vooral meer onderzoek naar hedgefondsen nodig voordat de toezichthouders kunnen optreden. Wellink benadrukt dat hij niet tegen hedgefondsen is, en vreest dat het kind met het badwater wordt weggegooid wanneer deze fondsen nu al worden aangepakt.Wel vreest hij de toegenomen kwetsbaarheid van de economie voor een plotselinge ommekeer in het sentiment. Als voorbeeld noemt hij de overreactie, eind februari en begin maart, op de internationale aandelenbeurzen als gevolg van een kleine beurscorrectie in China.De Amerikaanse huizenmarkt is een ander gevaar voor de wereldeconomie. Het is een misvatting om de crisis bij de Amerikaanse hypotheekbanken als een puur lokaal probleem te bekijken, zegt de bankpresident. Meer dan 40 procent van de risicos van de Amerikaanse hypotheken is verhandeld met het buitenland. Hierdoor worden ook buitenlandse partijen getroffen wanneer Amerikanen hun hypotheken niet meer kunnen betalen. In Nederland is het daarnaast opvallend dat er steeds minder wordt gespaard. De omvang van spaarrekeningen is het afgelopen jaar zelfs afgenomen. De Nederlandsche Bank wijt dit aan de lage rente op spaarrekeningen. Tegelijkertijd is het gemiddelde vermogen van de huishoudens wel toegenomen, door de gestegen huizenprijzen en aandelenkoersen.

Bron: Volkskrant 6 april 2007